แม้เราจะรู้จัก เจ. โรเบิร์ต ออปเพนไฮเมอร์ (J. Robert Oppenheimer) กันดีในฐานะ “บิดาแห่งระเบิดปรมาณู” ผู้มีบทบาทสำคัญในการพัฒนาอาวุธนิวเคลียร์ที่ถูกใช้ถล่มเมืองฮิโรชิมาและนางาซากิ ในช่วงท้ายสงครามโลกครั้งที่ 2 จนกลายเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญของโลกใบนี้

แม้ระเบิดทั้ง 2 ลูกจะสังหารประชาชนญี่ปุ่นไปจำนวนมาก และสร้างบาดแผลทางใจแก่ชาวญี่ปุ่นมาจนถึงปัจจุบัน แต่ในปี 1960 ออปเพนไฮเมอร์จำเป็นต้องเดินทางไปยังแผ่นดินญี่ปุ่น ในฐานะนักวิชาการเพื่อกล่าวบรรยายที่มหาวิทยาลัยเกียวโตและโตเกียว

เขาได้รับเชิญให้บรรยายหัวข้อ “อนาคตของอารยธรรม” (The Future of Civilization) เพื่อบรรยายต่อ นักศึกษา อาจารย์ และนักวิทยาศาสตร์ชาวญี่ปุ่น ที่มหาวิทยาลัยชั้นนำประเทศ

ไม่มีแหล่งอ้างอิงที่น่าเชื่อถือ แต่มีการอ้างว่า “บรรยากาศการบรรยายนั้นเต็มไปด้วยความเคร่งขรึมและแฝงไปด้วยความหมาย เพราะผู้ฟังตระหนักดีว่าชายตรงหน้าคือบุคคลสำคัญที่มีบทบาทในการเปลี่ยนแปลงชะตากรรมของญี่ปุ่นเมื่อ 15 ปีก่อน”

เนื้อหาการบรรยายของเขาเน้นถึงความรับผิดชอบของนักวิทยาศาสตร์ ต่อผลกระทบของการค้นพบทางวิทยาศาสตร์ที่มีต่อมนุษยชาติ เพื่อสะท้อนถึงน่าสะพึงกลัวที่มาพร้อมกับการค้นพบทางวิทยาศาสตร์

อย่างไรก็ตาม การเดินทางไปญี่ปุ่นของออปเพนไฮเมอร์ครั้งนี้เป็นส่วนหนึ่งของความพยายาม ในการสื่อสารและแลกเปลี่ยนความรู้ทางวิทยาศาสตร์ระหว่างประเทศ ในช่วงสงครามเย็นเท่านั้น

เขาไม่ได้ไปเยือนฮิโรชิมาหรือนางาซากิแต่อย่างใด และเขาไม่เคยแสดงความเสียใจอย่างเป็นทางการต่อการใช้ระเบิดปรมาณูเลย แต่การบรรยายของเขาแสดงให้เห็นถึงความตระหนักและความกังวลเกี่ยวกับผลกระทบของวิทยาศาสตร์ที่มีต่ออนาคตของมนุษยชาติ

#TWCHistory #TWCUSA #TWCJapan #TWC_Salmon